Yeni AB Makine Yönetmeliği (EU) 2023/1230 Önemli Değişiklik
Müşteriniz sizi aradı ve 10-15 yıllık emektar paketleme hattını modernize etmenizi istedi. Senaryo tanıdık: "PLC’yi değiştirelim, hızı %20 artıralım."
Harika bir mühendislik projesi, değil mi? İşinizi yaptınız, faturayı kestiniz ve makine tıkır tıkır çalışıyor. Ancak bir sorun var.
Avrupa Birliği’nin yeni yayınladığı (EU) 2023/1230 Makine Yönetmeliği'ne göre, yaptığınız bu işlem "basit bir bakım" sınırını aşıp "Önemli Değişiklik" (Substantial Modification) sınıfına girmiş olabilir.
Eğer öyleyse, tebrikler! Artık yasal olarak o makinenin "Yeni Üreticisi" sizsiniz. Eski üreticinin tüm sorumluluğu düştü; makinenin geçmiş 15 yılı dahil tüm CE yükümlülüğü, risk analizleri ve olası kazalardaki yasal sorumluluk artık sizin omuzlarınızda.
Peki, bu riskten nasıl korunursunuz? İşte 2027’de tamamen zorunlu olacak ama bugünden bilmeniz gereken kritik kurallar.

1. Madde 18 Uyarısı: "Önemli Değişiklik" Nedir?
Eski 2006/42/AT yönetmeliğinde gri alanlar vardı. Ancak yeni 2023/1230 sayılı Tüzük, Madde 18 ile konuyu netleştirdi. Bir makinede fiziksel veya dijital (yazılım) bir değişiklik yaptığınızda, kendinize şu 3 soruyu sormalısınız.
Eğer bunlara cevabınız "Evet" ise, yasal olarak üretici sizsiniz:
-
Bu değişiklik, makinede yeni bir tehlike yaratıyor mu veya mevcut riski artırıyor mu?
-
Mevcut koruma önlemleri (kapaklar, sensörler vb.) bu yeni riski bertaraf etmekte yetersiz kalıyor mu?
-
Ek koruyucu önlemler alınması gerekiyor mu?
Cevaplarınız evet ise; makineye sıfırdan CE işaretlemesi yapmanız, teknik dosya hazırlamanız ve uygunluk beyanı vermeniz gerekir.

2. Riskten Korunmak İçin Aces Process Önerileri
Bu yasal yükün altında ezilmemek için süreçlerinizi şimdiden optimize etmelisiniz. Sektör tecrübemize dayanarak şunları öneriyoruz:
-
Sözleşmenizi Güncelleyin: Revizyon projelerinde sorumluluk sınırlarını net çizin.
-
Ön Risk Analizi Yapın: Makineye dokunmadan önce mevcut riskleri belgeleyin.
-
"Basit İyileştirme" Sınırında Kalın: Eğer mümkünse, değişikliği "yeni koruyucu önlem gerektirmeyecek" seviyede tutun.
3. Sadece Mekanik Değil, Yazılım da Risk Altında
Yeni yönetmelik sadece dişlileri ve motorları değil, yazılımı da kapsıyor. Makineye eklediğiniz bir yapay zeka modülü veya uzaktan bağlantı özelliği, siber güvenlik riski taşıyorsa bu da CE kapsamına girer. Yazılımınızın güvenli olduğundan emin olun.
Yasal Dayanak: Bu yazıda paylaşılan bilgiler, 29 Haziran 2023 tarihinde AB Resmî Gazetesi'nde yayımlanan(EU) 2023/1230 sayılı Tüzük metnine dayanmaktadır. İlgili yönetmelik, 2006/42/AT sayılı eski direktifi yürürlükten kaldırmış olup, 20 Ocak 2027 itibarıyla tüm üye ve aday ülkelerde (Türkiye dahil) zorunlu hale gelecektir.